AYNI TAS AYNI HAMAM: RUSYA PARÇALANACAK MI _
The Fund for Peace ile Carnegie Endowment for International Peace adlı kuruluşların yayınladıkları "Dünyanın istikrarsız ülkeleri" listesinde veto hakkına sahip BM'nin daimi üyesi ve G-8 üyesi olan Rusya Federasyonu da yer almıştır. Parçalanma tehlikesini de içeren raporda, Rusya 60 ülke arasında 59. sırada bulunmaktadır. Raporun hazırlanışında ülke içindeki bölgelerin gelişmesindeki farklılıklar, yolsuzluk, etnik sorunlar, insan haklarının ihlali, ülke içinde mültecilerin mevcudiyeti gibi siyasi, sosyal, ekonomik, askerietkenler göz önünde bulundurulmuştur.
17-11-2005 - 3271 kez okundu
Fildişi Sahili, Somali, Irak ve Afganistan'ın ilk sıralarda yer aldığı bu listede, Özbekistan (24), Ukrayna (38), Beyaz Rusya (43), Azerbaycan (53) gibi diğer BDT cumhuriyetleri de yer almıştır. Diğer taraftan Rusya'nın da bu listeye dahil edilmesi, aslında alışılmış bir durumdur. Zira Batılı uzmanlar, Rusya'nın parçalanabilirliğini çok sık dile getirmektedir. Nitekim, Amerika'daki National Intelligence Council'ın Nisan 2004'te yayınladığı "Global Trends 2015" adlı raporda, Rusya'nın 2015'e kadar yedi ayrı devlete bölünmesi öngörülmüştür. Çeçenistan'dan sonra diğer federe cumhuriytelerin de bağımsızlık taleplerinde bulunabilecekleri ve böylece Rusya'nın neredeyse Moskova ile sınırlı kalabileceği ihtimali Rus yetkililer tarafından da göz önünde bulundurulmaktadır. Nitekim, Putin'in ülke içinde merkeziyetçi bir politika başlatmasının en önemli sebebi de, muhtemel parçalanmaların önüne geçmektir.
Rusya'nın parçalanabilirliğinin Batı'da da tartışılması Moskova'yı hiç rahatsız etmemekte, tam tersine Kremlin'in eline bir koz vermektedir. Antidemokratik bir hareket olarak nitelendirilen vali seçimlerinin iptali ve valilerin Moskova'dan atanması ile ilgili kararnamenin görüşüldüğü sıralarda Vladimir Putin, "Rusya'yı parçalamak isteyen güçlerin" olduğunu dile getirmiştir. Buna benzer açıklamalar diğer üst düzey yetkililer tarafından da yapılmaktadır. Dolayısıyla, yukarıda adı geçen kuruluşların raporlarında Rusya'nın istikrarsız ve parçalanmaya müsait bir ülke olarak belirtilmesi Moskova'nın görüşlerini onaylamakla Putin'in işine yaramıştır. Bununla birlikte bağımsız uzmanlar, yeni raporların Kremlin'in politikasını haklı çıkarmadığı görüşündedir. Mesela, Rusya SiyasiTeknolojiler Merkezi'nin Bölgesel Araştırmalar Bölümü Başkanı Rostislav Turovskiy, Moskova ile valilerin başında bulundukları bölgeler arasında bir sorun yaşanmayacağını, Moskova için asıl tehlikenin Rusya Federasyonu içindeki Müslüman cumhuriyetler olduğunu bildirmiştir. MilliStrateji Enstitüsü Başkanı Stanislav Belkovskiy ise, raporu gerçekçi bulmayarak, Ukrayna ve Beyaz Rusya gibi Rusya'ya göre daha istikrarlı ve parçalanma ihtimalinin daha az olduğu ülkelerin, listede Rusya'nın yukarısında yer aldığını, Gürcistan ile Moldova'nın ise listeye hiç dahil edilmediğini açıklamıştır. Bu bağlamda Belkovskiy'nin görüşüne katılmamak mümkün değildir. Zira gerçekten de Moldova, Dinyester Yanı gibi ayrılıkçı bir bölge ile sorun yaşarken, kadife devrimiyle devlet başkanlığı koltuğuna oturan Saakaşvili de Gürcistan'ın bütünlüğünü sağlamış değildir.
Sonuç itibarıyla, Moskova, Amerikan kuruluşlarının Rusya'nın parçalanabilirliği ile ilgili hazırladığı raporları çok ciddiye almasa da, böyle bir olasılığı inkar etmemektedir. Nitekim, Putin'in merkeziyetçi politikası da, ülke bütünlüğünü sağlama ve bölgeleri Moskova'ya daha sıkı bağlarla bağlama amacını gütmektedir.(avsam.org.tr)
Etiketler:
aynı tas aynı hamam rusya parçalanacak mı _